Odznaczenie Zasłużony dla Kultury Polskiej dla byłego dyrektora biblioteki w Kłajpedzie


Fot. wilnoteka.lt
W czwartek, 16 stycznia, w Bibliotece Publicznej im. Ievy Simonaitytė w Kłajpedzie odbyła się podwójna uroczystość. Były dyrektor placówki Juozas Šikšnelis otrzymał odznaczenie Zasłużony dla Kultury Polskiej za swoją działalność na rzecz popularyzowania polskiej kultury na Litwie. Wręczenie odbyło się w trakcie wernisażu wystawy poświęconej pamięci ambasadora Tadeusza Romera.


„Możemy powiedzieć, że mamy dzisiaj dwóch ambasadorów: (Tadeusza Romera) i takiego nieoficjalnego, Juozasa Šikšnelisa, który jest swoistym ambasadorem kultury polskiej w Kłajpedzie” – mówił podczas uroczystości wręczenia odznaczenia Zasłużony dla Kultury Polskiej koordynator projektów Instytutu Polskiego w Wilnie Andrzej Kierulis.

Jak dodał, takim odznaczeniem wyróżniono dotąd trzech dyrektorów bibliotek na Litwie: w Taurogach, Rakiszkach i Wiłkomierzu. Dzięki dekretowi ministra kultury i dziedzictwa narodowego RP z 2019 roku do tego grona dołączył teraz były dyrektor biblioteki w Kłajpedzie.

W imieniu ambasador RP w Wilnie Urszuli Doroszewskiej odznaczenie wręczył I radca Ambasady RP w Wilnie, kierownik Instytutu Polskiego Paweł Krupka.

„Serdecznie dziękuję za to wysokie i ważne dla mnie odznaczenie. Nadaje ono sens moim drobnym wysiłkom, aby poprzez kulturę przybliżać nasze obydwa narody. Obiecuję, nawet przy ograniczonych możliwościach i siłach będę dalej poświęcać się nawiązywaniu kontaktów i budowaniu mostów między naszymi krajami” – powiedział Juozas Šikšnelis.

Były dyrektor placówki otrzymał także gratulacje i podziękowania od kolegów z Kłajpedzkiego Oddziału Związku Pisarzy Litwy, którego jest członkiem.

Juozas Šikšnelis związany jest z Biblioteką Publiczną w Kłajpedzie od 1973 r. W latach 1987–2008 pełnił funkcję zastępcy dyrektora biblioteki, a w latach 2008–2018 – jej dyrektora. Obecnie pracuje w Dziale Krajoznawczym placówki. Jako aktywny bibliotekarz i społecznik zrealizował kilkadziesiąt projektów bibliotecznych, takich jak „Święto twórczości bibliotekarzy regionu kłajpedzkiego”, seminarium tłumaczy „Literatura Pomorza po polsku” czy „Czytania Ievy Simonaitytė”. Wiele z tych projektów dotyczyło popularyzacji Polski, jej kultury, historii i nauki. Organizował liczne wystawy, których partnerem były Instytut Polski w Wilnie oraz inne polskie placówki kulturalne.

Ponadto J. Šikšnelis jest pomysłodawcą, tłumaczem i autorem publikacji „Vėtyklė” – zbioru opowiadań pisarzy olsztyńskich wydanego w języku litewskim. Dzięki inicjatywie Juozasa Šikšnelisa Biblioteka Publiczna w Kłajpedzie podpisała umowy o współpracy z Wojewódzką Biblioteką Publiczną w Olsztynie oraz Książnicą Podlaską im. Łukasza Górnickiego w Białymstoku, jak również listy intencyjne dot. współpracy z Książnicą Pomorską w Szczecinie oraz Wojewódzką Biblioteką Publiczną im. Witolda Gombrowicza w Kielcach. Juozas Šikšnelis jest aktywnym propagatorem polskiej literatury i poezji w Kłajpedzie.

Jest także autorem ponad 20 książek: powieści, kryminałów, zbiorów opowiadań i in. Trzy jego książki – zbiór opowiadań „Samotność” (2008), powieści „Krzyż z drzewa zielonego” (2011) i „Horyzont wydarzeń” (2016) – zostały przetłumaczone i wydane w Polsce.

J. Šikšnelis jest ponadto jednym z głównych organizatorów wszystkich największych wydarzeń literackich w Kłajpedzie: „Wiosna Poetycka”, „Jesienna Proza”; przewodniczy pracom nad corocznym almanachem literacko-kulturalnym litewskiego pomorza „Baltija”.

Drugą pasją J. Šikšnelisa jest rzeźba. Jest autorem ponad 50 wystaw. Jego prace znajdują się w kolekcjach m.in. w USA, Polsce, Niemczech, Szwecji i Rosji.

„Dzięki staraniom Juozasa Šikšnelisa  nawiązano kontakty z tłumaczami literatury litewskiej w Polsce. (…) Stałe kontakty z polskimi bibliotekarzami, pisarzami i tłumaczami były odczuwalne. Wiemy, że możemy się zawsze zwrócić do kolegów w Polsce, dzielić się swoją zawodową wiedzą, organizować wspólne projekty, odbywać praktyki i po prostu dzielić się doświadczeniem” – podczas uroczystości powiedziała obecna dyrektorka biblioteki dr Laura Juchnevič.

Okazją do odznaczenia J. Šikšnelisa był wernisaż wystawy „Ambasador RP w Japonii Tadeusz Romer i żydowscy uchodźcy wojenni na Dalekim Wschodzie”. Ekspozycja przygotowana z inicjatywy i na zlecenie Instytutu Polskiego w Wilnie przez dr Olgę Barbasiewicz z Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu Uniwersytetu Jagiellońskiego jest pierwszą tak wszechstronną próbą ukazania bohaterskich działań podejmowanych przez ambasadora RP w Japonii Tadeusza Romera na rzecz pomocy żydowskim uchodźcom, przybywającym do japońskich portów z wizami wydanymi przez japońskiego konsula w Kownie Chiunę Sugiharę. Biblioteka w Kłajpedzie jest czwartym miejscem prezentacji wystawy na Litwie. Po raz pierwszy pokazana była w marcu 2019 r. w Domu Muzeum Sugihary w Kownie, następnie we wrześniu 2019 r. w siedzibie Litewskiej Wspólnoty Żydów w Wilnie, a w listopadzie 2019 r. w Bibliotece Publicznej w Rakiszkach. Niedawno gościła również w Japonii.

Wystawę w Kłajpedzie można będzie oglądać do 10 lutego br.

Na podstawie: Instytut Polski w Wilnie, inf. wł.